Chương 3

Ánh bình minh len lỏi qua kẽ lá, đánh thức Đinh Bộ Lĩnh khỏi giấc ngủ chập chờn. Chàng ngồi dậy, vươn vai, cảm nhận hơi ẩm của đất rừng thấm vào từng thớ thịt. Đêm qua, chàng đã mơ thấy một con chim lạ bay về phương nam, miệng ngậm một hạt lúa vàng óng. Giấc mơ ấy khiến lòng chàng rộn ràng như có tiếng trống hội đang thúc giục. Chàng cuộn tấm da thú làm chăn, buộc lại bọc hành trang, rồi bước ra khỏi túp lều.

Con đường mòn dẫn chàng xuyên qua rừng già, men theo sườn núi thấp, đổ dần về phía đồng bằng. Cây cối hai bên ngày càng thưa thớt, nhường chỗ cho những bụi sim, bụi mua tím ngắt. Đinh Bộ Lĩnh vừa đi vừa ghi nhớ địa hình, đối chiếu với tấm bản đồ khắc trên mảnh gỗ. Những đường nét ngoằn ngoèo dần hiện lên rõ ràng hơn trong tâm trí chàng. Chàng đoán mình đang tiến gần đến vùng đất của người Tán Viên, nơi có ngọn núi thiêng mà Quốc mẫu lão bà từng nhắc đến.

Đang mải suy nghĩ, chàng chợt nghe thấy tiếng hò hét vọng lại từ phía trước. Tiếng người, tiếng ngựa, lẫn trong đó là một giọng nữ trong trẻo nhưng đầy căm phẫn. Đinh Bộ Lĩnh vội nấp sau một gốc cây cổ thụ, quan sát. Cách chàng không xa, một toán quân khoảng năm sáu tên đang vây quanh một cô gái trẻ. Cô gái mặc áo the đen, váy lụa xanh, tóc búi cao, tay cầm một con dao găm ngắn. Gương mặt nàng thanh tú nhưng lấm lem bùn đất, đôi mắt sáng rực như sao mai. Một tên lính mặt rỗ đang tiến lại gần, giơ tay định chụp lấy nàng.

“Đứng lại! Ngươi có biết ta là ai không?” – tên lính gầm gừ.

Cô gái không đáp, chỉ lùi lại một bước, tay siết chặt dao. Một tên khác cười hô hố: “Con nhỏ này cứng đầu thật. Sứ quân đã ra lệnh bắt sống, nhưng nếu nó phản kháng, ta e phải chặt một ngón tay để dạy dỗ.”

Đinh Bộ Lĩnh nghe đến hai chữ “sứ quân”, lòng chàng bừng bừng nổi giận. Chàng biết bọn chúng là lính của một trong mười hai sứ quân đang giành nhau từng tấc đất. Không chút do dự, chàng rút thanh gươm đeo bên hông, bước ra khỏi chỗ nấp.

“Dừng tay!” – chàng quát lớn. Tiếng quát vang vọng khắp khu rừng, khiến toán lính giật mình quay lại.

Tên mặt rỗ nhìn chàng từ đầu đến chân, rồi phá lên cười: “Lại thêm một kẻ muốn làm anh hùng. Ngươi là ai?”

Đinh Bộ Lĩnh không trả lời, chỉ lặng lẽ bước tới, đặt mình giữa cô gái và toán lính. Chàng đứng thẳng, vai rộng, ánh mắt sắc như dao cau. “Ta là người của đất này. Các ngươi đang xâm phạm nơi linh thiêng, lại còn ức hiếp một cô gái. Muốn sống thì cút ngay.”

Tên mặt rỗ cười nhạt, rút gươm ra. Hắn lao tới, nhưng Đinh Bộ Lĩnh đã nhanh như cắt, nghiêng người tránh, rồi dùng cán gươm đập mạnh vào cổ tay hắn. Tiếng gươm rơi xuống đất loảng xoảng. Chàng xoay người, đá một cú vào bụng tên thứ hai, khiến hắn ngã nhào. Hai tên còn lại lao vào, nhưng chàng đã ở thế thủ. Từng đường gươm của chàng vừa mạnh mẽ vừa uyển chuyển như rồng lượn. Chỉ trong vài nhịp thở, cả toán lính đều nằm rên la dưới đất.

Cô gái vẫn đứng yên, mắt mở to nhìn chàng. Đinh Bộ Lĩnh tra gươm vào vỏ, quay lại, giọng dịu dàng hơn: “Cô nương không sao chứ?”

Nàng khẽ gật đầu, nhưng tay vẫn nắm chặt con dao. “Đa tạ tráng sĩ đã cứu giúp. Nhưng… tráng sĩ là ai? Sao lại giúp ta?”

“Ta là Đinh Bộ Lĩnh, người làng Cổ Loa. Ta đang trên đường tìm lại những mảnh trống đồng cổ. Còn cô nương, tại sao bọn chúng lại truy đuổi?”

Cô gái nhìn chàng dò xét một lúc, như để cân nhắc xem có nên tin hay không. Rồi nàng thở dài, giấu con dao vào thắt lưng. “Ta tên Tán Viên, người dòng Lạc Hầu. Bọn chúng là lính của sứ quân Ngô Xương Xí. Chúng muốn cướp mảnh trống đồng mà gia tộc ta gìn giữ bao đời nay.”

Vừa nói, nàng vừa mở chiếc bọc gấm nhỏ đeo bên hông. Bên trong là một mảnh đồng hình vòng cung, trên mặt khắc hình chim lạc đang bay, xung quanh là những đường hoa văn uốn lượn. Đinh Bộ Lĩnh nín thở. Chàng đã nhìn thấy hình vẽ này trong bí kíp của Quốc mẫu lão bà. Đây chính là mảnh trống thứ nhất!

“Mảnh trống này… là báu vật của dòng họ ta từ thời Hùng Vương. Nó được truyền từ đời này sang đời khác, chỉ để lại cho người con gái giữ lửa. Ta vừa mới nhận từ tay mẹ ta trước khi bà qua đời. Bọn chúng biết tin, liền kéo đến cướp. Ta chạy suốt ba ngày đêm, may gặp được tráng sĩ.” – Tán Viên nói, giọng nghẹn lại.

Đinh Bộ Lĩnh im lặng một lát, rồi chậm rãi kể cho nàng nghe về giấc mơ của Quốc mẫu lão bà, về ba mảnh trống đồng, về lời tiên tri rằng chỉ khi ba mảnh ghép lại, tiếng trống mới đánh thức được hào khí núi sông. Chàng lấy mảnh gỗ khắc bản đồ ra, chỉ cho nàng thấy những đường nét khớp với mảnh trống của nàng.

Tán Viên chăm chú nhìn, đôi mắt sáng dần lên. “Ta từng nghe bà kể rằng, mảnh trống của dòng họ ta là một trong ba phần của chiếc trống đồng cổ. Hai mảnh còn lại nằm ở miền ngược và miền biển. Không ngờ lời kể ấy lại là thật.”

“Vậy cô nương có muốn cùng ta đi tìm hai mảnh còn lại không?” – Đinh Bộ Lĩnh hỏi, giọng trang trọng như đang cầu xin một lời thề.

Tán Viên nhìn chàng, rồi nhìn toán lính đang nằm la liệt dưới đất. Nàng biết nếu ở lại, bọn chúng sẽ quay lại. Nàng cũng biết, mảnh trống này không thể ở yên trong bọc gấm mãi. Nó cần được ghép lại, cần được vang lên. Nàng hít một hơi sâu, rồi gật đầu. “Ta sẽ đi cùng tráng sĩ. Không chỉ để bảo vệ mảnh trống, mà còn để trả món nợ máu này. Dòng họ Tán Viên ta thề sẽ không để kẻ thù cướp đi thanh âm của tổ tiên.”

Đinh Bộ Lĩnh mỉm cười, đưa tay ra. Tán Viên đặt tay mình lên tay chàng. Hai bàn tay siết chặt, như một lời giao ước. Chàng nói: “Từ nay, chúng ta là đồng minh. Ta thề sẽ bảo vệ cô nương và mảnh trống này bằng cả mạng sống.”

“Ta cũng thề sẽ dùng mảnh trống này để giúp tráng sĩ hoàn thành sứ mệnh.” – Tán Viên đáp, giọng dứt khoát.

Họ nhanh chóng rời khỏi khu rừng, đi về phía đông, nơi có dòng sông lớn chảy ra biển. Trên đường đi, Tán Viên kể cho chàng nghe về cuộc sống của dòng họ nàng – những người đã âm thầm giữ gìn mảnh trống qua bao thế hệ, trải qua biết bao cuộc chiến tranh, loạn lạc. Nàng cũng kể về nỗi đau khi mẹ nàng qua đời, để lại mảnh trống và lời di huấn: “Con phải tìm được hai mảnh còn lại. Chỉ khi ấy, tiếng trống mới đủ vang để gọi dân ta đứng lên.”

Đinh Bộ Lĩnh lắng nghe, lòng chàng trĩu nặng. Chàng nhận ra, mỗi mảnh trống không chỉ là một báu vật, mà còn là một phần máu thịt của những người đã giữ nó. Chàng nhìn Tán Viên, thấy ở nàng sự kiên cường của một dòng dõi lâu đời. Chàng biết, từ đây, cuộc hành trình của chàng không còn đơn độc.

Đến chiều, họ dừng chân bên một con suối nhỏ. Tán Viên lấy trong bọc ra một nắm gạo nếp, vo sạch rồi gói vào lá chuối, đặt lên than hồng. Đinh Bộ Lĩnh nhóm lửa, hai người ngồi đối diện, im lặng một lúc lâu. Rồi Tán Viên lên tiếng, giọng nhẹ như gió: “Tráng sĩ có tin rằng ba mảnh trống này thật sự có thể thay đổi vận mệnh đất nước không?”

Đinh Bộ Lĩnh nhìn ngọn lửa đang bập bùng, rồi đáp: “Ta tin. Không phải vì bản thân mảnh trống, mà vì những gì nó đại diện. Đó là ký ức của tổ tiên, là lời thề của những người đã ngã xuống, là niềm tin của những người còn sống. Khi tiếng trống ấy vang lên, ta tin rằng lòng người sẽ thức tỉnh.”

Tán Viên gật đầu, mắt nàng long lanh dưới ánh lửa. “Vậy thì chúng ta phải tìm được hai mảnh còn lại. Dù phải đi đến tận cùng đất nước.”

Đêm ấy, họ ngủ dưới một tán cây lớn. Đinh Bộ Lĩnh nằm nhìn bầu trời đầy sao, tai vẫn văng vẳng tiếng suối chảy. Chàng nghĩ đến Quốc mẫu lão bà, đến ông thầy bói mù, đến những người bạn sẽ gặp trên đường. Chàng nghĩ đến Tán Viên, người con gái đã trao cho chàng niềm tin chỉ sau một ngày gặp gỡ. Chàng biết, con đường phía trước còn lắm gian nan, nhưng trong lòng chàng đã có thêm một ngọn lửa mới. Ngọn lửa của tình đồng đội, của lời thề son sắt, của khát vọng thống nhất non sông.

Sáng hôm sau, họ tiếp tục lên đường. Tán Viên đi bên cạnh chàng, bước chân nhẹ nhàng nhưng vững chãi. Nàng chỉ cho chàng những loài cây thuốc quý, những dấu vết của thú rừng, những con đường mòn ít người qua lại. Đinh Bộ Lĩnh nhận ra, nàng không chỉ là người giữ trống, mà còn là một người con của núi rừng, thông thạo địa hình và giàu lòng dũng cảm. Chàng cảm thấy yên tâm hơn khi có nàng đồng hành.

Đến trưa, họ dừng lại bên một gốc đa cổ thụ. Tán Viên lấy mảnh trống ra, đặt lên đùi, rồi dùng ngón tay lần theo những đường hoa văn. Nàng khẽ nói: “Mẹ ta từng bảo, mỗi đường nét trên mảnh trống này là một câu chuyện. Có câu chuyện về ngày mở đất, có câu chuyện về những trận chiến giữ làng. Nhưng có một câu chuyện mà bà chưa bao giờ kể hết. Đó là về người sẽ ghép ba mảnh trống lại.”

Đinh Bộ Lĩnh nhìn nàng, tim chàng đập mạnh. “Người đó là ai?”

Tán Viên ngước lên, ánh mắt nàng như xuyên qua chàng, nhìn về một nơi xa xăm. “Bà chỉ nói rằng, người ấy sẽ đến từ nơi có tiếng trống đồng vang vọng. Người ấy sẽ mang trong mình dòng máu của những người mở cõi, và sẽ không đi một mình.”

Chàng im lặng. Chàng hiểu nàng đang nói về ai. Chàng không dám nhận, nhưng trong sâu thẳm, chàng biết mình không thể quay đầu. Chàng đứng dậy, phủi bụi trên áo, rồi nói: “Đi thôi. Chúng ta còn nhiều việc phải làm.”

Tán Viên gật đầu, cất mảnh trống vào bọc gấm. Hai người tiếp tục bước đi, bóng họ đổ dài trên con đường mòn. Phía xa, những dãy núi trùng điệp như những con sóng đất đang chờ đợi. Và ở đâu đó, mảnh trống thứ hai đang nằm im, chờ ngày được đánh thức.