Chương 7

Sáng hôm sau, màn tro rơi dày hơn. Ông Tám dậy từ khi trời còn chưa rõ mặt người, lúi húi nhóm lại bếp than. Củi ẩm, khói lên cay xè mắt, ông phải thổi phù phù mấy lần mới bén. Nồi nước dùng hôm qua còn một nửa, ông đổ thêm nước, thả vào mấy củ hành khô với nắm xương ống tiết kiệm. Mùi thơm dìu dịu tỏa ra, hòa vào cái lạnh buốt của buổi sớm, nghe như có ai đó khẽ gọi.

Mai đã ra sau gầm cầu rửa rau. Nó rửa từng cọng cải nhặt được trong cái thùng xốp ai đó bỏ lại, rửa kỹ hơn cả hôm qua, vì hôm qua ông Tám bảo "người mình nuôi mình, mình phải nuôi cho sạch". Con bé làm việc không nói gì, nhưng tai vẫn vểnh nghe ngóng phía ngoài. Từ hôm tìm về đây, nó học được cách nghe tiếng bước chân trước cả khi thấy người.

Lực đang ngồi ở cái ghế cũ kê cạnh cửa, lau khẩu súng ngắn bằng mảnh vải mềm. Vợ anh, chị Hòa, vẫn còn yếu, nằm trong góc với chiếc chăn mỏng. Bác sĩ Cường đã xem lại vết thương cho chị từ đêm qua, bảo không nhiễm trùng là may, nhưng cần ăn uống đầy đủ. Nghe câu đó, Lực chỉ cúi đầu, siết chặt khẩu súng hơn.

Ông Tám bắc thêm cái nồi nhôm thứ hai lên bếp. Ông nhìn Lực, giọng nhẹ: "Cậu cất cái đó đi. Người ta đói thì người ta tới, mình dọa người ta làm gì."

Lực ngẩng lên, mắt vẫn còn căng thẳng: "Ông ơi, hôm qua băng Cá Rô chỉ có ba thằng. Hôm nay chưa biết. Con phải canh."

Ông Tám không nói thêm. Ông chỉ tay về phía nồi nước dùng, bảo: "Canh thì canh, nhưng tay phải sạch. Bốc mì bằng tay bẩn thì mì cũng thành bẩn. Mà mì bẩn thì ăn không ngon, ăn không ngon thì người ta không quay lại."

Câu nói lửng lơ ấy làm Lực khựng lại một chút. Anh nhìn ông Tám, rồi nhìn khẩu súng trong tay, cuối cùng cắm nó vào sau lưng quần, kéo vạt áo che lại.

Trời dần sáng. Ánh sáng tro không vàng, không trắng, mà xám xịt như chì. Ngoài kia, thành phố hoang tàn hiện ra từng mảng qua làn tro mỏng. Những tòa nhà cụt đầu, cột điện xiêu vẹo, đống đổ nát chồng lên nhau như một bãi tha ma của thời đại cũ.

Khoảng giữa buổi sáng, tiếng động đến.

Không phải tiếng bước chân lẻ tẻ. Là tiếng bước chân của nhiều người, dồn dập, có cả tiếng gậy gộc gõ xuống nền đá, tiếng lạch cạch của kim loại, tiếng chửi thề khe khẽ. Mai đang ngồi nhặt rau bỗng đứng phắt dậy, mặt tái đi. Nó nhìn ông Tám.

Ông Tám vẫn đứng bên bếp, tay cầm cái muôi gỗ, khuấy nồi nước dùng chầm chậm. Ông không quay lại, chỉ nói: "Mai, con vào trong, ngồi cạnh chị Hòa. Bác sĩ Cường, anh cũng vào trong, đừng ra."

Lực đã đứng dậy từ lúc nào, tay đặt lên hông. Ông Tám nói thêm, giọng vẫn đều: "Cậu đứng cạnh cửa, nhưng đừng rút súng trước. Mình bán mì, không bán đạn."

Rồi bóng người hiện ra.

Băng Cá Rô lần này đông hơn thật. Không phải ba, mà là bảy, tám thằng. Thằng nào cũng gầy rộc, quần áo rách bươm, nhưng mắt thì sáng quắc như mắt sói đói. Thằng cầm đầu là một gã cao lêu nghêu, mặt rỗ, khoác cái áo bạt cũ kỹ, tay cầm một thanh sắt nhọn. Đi sau hắn là mấy thằng còn trẻ, có thằng chỉ độ mười lăm, mười sáu, tay run run cầm dao gọt hoa quả.

Gã mặt rỗ dừng lại cách cửa quán chừng năm bước. Hắn hít mũi một cái, rồi cười khan: "Ông già, mùi này thơm quá. Hôm qua ba thằng em tao về kể, tao không tin. Giờ thì tin rồi."

Ông Tám vẫn không quay lại. Ông múc một muôi nước dùng, nếm thử, rồi đáp: "Tin rồi thì ngồi xuống. Có ghế đó."

Gã mặt rỗ nhìn quanh. Cái quán gầm cầu nhỏ xíu, chỉ kê được hai cái bàn nhựa cũ, một cái bàn gỗ ọp ẹp. Ghế thì có bốn cái, ba cái đã mất tựa. Hắn cười khẩy: "Ông già, mày tưởng tụi tao tới ăn mì à?"

Ông Tám quay lại. Mặt ông bình thản, đôi mắt già nua nhưng sáng, nhìn thẳng vào gã mặt rỗ. Ông nói: "Tao không tưởng. Tao biết. Các cậu tới đây vì đói. Đói thì ăn. Ăn xong muốn nói gì thì nói."

Lực đứng bên cửa, tay vẫn đặt trên hông, mắt không rời bọn chúng. Gã mặt rỗ liếc thấy Lực, thấy cái dáng người cứng cáp và cái vết sẹo dài trên má anh, hắn hơi chùng xuống. Nhưng rồi hắn nhìn lại phía sau, thấy đồng bọn đông, hắn lại ưỡn ngực: "Tụi tao không tới ăn một bữa. Tụi tao tới lấy cái nồi. Cái bếp. Cái chỗ này."

Lực lập tức rút súng ra. Không giơ lên, chỉ cầm trong tay, hạ thấp, nhưng đủ để bọn chúng thấy. Mấy thằng trẻ giật mình lùi lại. Gã mặt rỗ thì không lùi, nhưng giọng hắn đổi: "Ông già, mày có súng?"

Ông Tám đặt cái muôi xuống. Ông lau tay vào tạp dề, rồi bước ra giữa quán, đứng chắn trước Lực. Ông nói, giọng không to nhưng rõ: "Tao không có súng. Thằng này có. Nhưng tao nói cho các cậu biết, cây súng này bắn được một viên. Một viên thôi. Xong rồi thì hết. Các cậu tám thằng, một viên đạn không giết hết được. Nhưng một nồi mì thì nuôi được cả tám."

Cả bọn im lặng. Ngoài kia, tro vẫn rơi lả tả, rơi trên vai áo bọn chúng, rơi trên mái tôn gỉ của quán. Ông Tám quay lại bếp, múc nước dùng vào cái bát to nhất, rồi bê ra bàn. Ông đặt xuống, đẩy về phía gã mặt rỗ.

"Ăn trước đã. Đói thì đầu óc không sáng. Ăn xong, các cậu muốn nói chuyện gì thì nói."

Gã mặt rỗ nhìn bát mì. Nước dùng trong veo, thơm phức, có mấy cọng hành xanh cắt khúc nổi lên. Hắn nuốt nước bọt. Mấy thằng đàn em phía sau cũng nuốt nước bọt. Một thằng trẻ buột miệng: "Đại ca, hay là…"

Gã mặt rỗ quắc mắt. Nhưng rồi hắn cũng ngồi xuống. Hắn cầm đũa, gắp một đũa mì, đưa lên miệng. Nước dùng nóng hổi chạm môi hắn, hắn xuýt xoa một tiếng, rồi ăn thật. Ăn như người chết đói lâu ngày gặp cơm.

Ông Tám không đứng nhìn. Ông quay lại bếp, bắc thêm nồi, rồi bảo Mai: "Mai, con lấy thêm bát. Bát nhựa, bát gỗ, gì cũng được. Đủ cho tám người."

Mai run run bước ra, tay ôm chồng bát. Nó đặt từng cái lên bàn, mắt không dám nhìn bọn chúng. Một thằng trẻ đưa tay định chạm vào tay nó, Lực lập tức ho một tiếng. Thằng đó rụt tay lại.

Ông Tám múc mì ra từng bát. Ông chia đều. Không bát nào nhiều hơn bát nào. Ông đặt trước mặt từng thằng, kể cả thằng trẻ nhất, thằng cầm dao gọt hoa quả, tay vẫn còn run. Ông nói: "Ăn đi. Ăn xong, tao nói chuyện."

Cả bọn ăn. Tiếng húp mì xì xụp vang lên, lẫn với tiếng thở phì phò vì nóng. Gã mặt rỗ ăn hết bát, rồi ngẩng lên, mặt hắn bớt dữ hơn một chút. Hắn hỏi: "Ông già, ông không sợ tụi tao à?"

Ông Tám ngồi xuống cái ghế đẩu đối diện, tay vẫn cầm cái muôi. Ông đáp: "Sợ chứ. Nhưng sợ thì cũng phải nấu. Tao già rồi, không chạy được. Mà chạy thì biết chạy đi đâu? Thành phố này còn gì đâu."

Gã mặt rỗ im lặng một lúc. Rồi hắn nói, giọng khác hẳn: "Tụi tao cũng không muốn làm cái chuyện này. Nhưng mà đói. Cả băng có hai chục mạng, già có, trẻ có. Không có nước sạch, không có lương thực. Hôm qua ba thằng em tao về, nói có quán mì. Tao tưởng tụi nó nói dối. Ai ngờ…"

Ông Tám gật đầu. Ông chỉ tay về phía nồi nước dùng còn một nửa: "Nồi này, tao nấu cho ngày mai. Nhưng nếu các cậu muốn, tao chia. Tao không cho không. Tao đổi. Các cậu có gì đổi thì đổi. Không có thì… giúp tao một tay. Sửa cái mái, dọn cái nền. Đổi công lấy mì."

Gã mặt rỗ nhìn ông Tám. Rồi hắn nhìn Lực, nhìn cái súng vẫn cầm trong tay anh. Hắn nhìn lại bát mì trống trơn trước mặt. Hắn cười, lần này không phải cười khan, mà cười thật: "Ông già, ông lạ thật. Nhưng mà… được. Tụi tao sẽ quay lại. Không phải để lấy, mà để đổi."

Hắn đứng dậy, vẫy tay ra hiệu cho đồng bọn. Cả bọn lục tục đứng lên, kéo nhau ra ngoài. Thằng trẻ cầm dao gọt hoa quả đi sau cùng, quay lại nhìn cái bát rỗng, rồi nhìn Mai đang đứng nép sau cột. Nó khẽ nói: "Cảm ơn… chị."

Mai không đáp, nhưng nó khẽ gật đầu.

Khi bóng bọn chúng khuất sau màn tro, Lực mới thở ra, buông súng xuống. Anh quay lại nhìn ông Tám, giọng vừa bực vừa phục: "Ông ơi, ông liều quá. Lỡ nó không ăn mà nó đập mình trước thì sao?"

Ông Tám cười, nụ cười hiếm hoi làm khuôn mặt già nua như sáng lên: "Thì tao chết. Nhưng mà nó ăn rồi. Mà ăn rồi thì nó nhớ. Người đói, ăn xong một bát mì nóng, thì trong bụng nó có cái gì đó ấm. Cái ấm đó, nhiều khi cứu mình hơn cây súng."

Bác sĩ Cường từ trong bước ra, mặt vẫn còn lo: "Nhưng mà ông Tám, băng đó còn hai chục mạng. Hôm nay tám thằng, mai có thể hai chục. Ông không thể nuôi cả thành phố."

Ông Tám múc lại nước dùng vào nồi. Ông nhìn cái bát thứ bảy, cái bát vừa được gã mặt rỗ dùng, rồi lau sạch, đặt lại lên bàn. Ông đáp: "Tao không nuôi cả thành phố. Tao nuôi cái quán này. Ai tới thì ăn. Ai ăn thì nhớ. Mà người nhớ, thì không quay lại đập mình. Nó quay lại… kiếm ăn."

Mai bước ra, tay vẫn ôm cái bát nhựa rỗng. Nó nhìn ông Tám, hỏi nhỏ: "Ông ơi, mình còn gạo không?"

Ông Tám lục trong cái thùng nhôm. Còn một ít. Ông đáp: "Còn đủ cho hôm nay. Ngày mai, tính tiếp. Mà ngày mai, có khi băng Cá Rô nó quay lại với củi, với rau. Mình đổi."

Con bé gật đầu, rồi quay vào rửa bát. Lực nhìn theo nó, rồi nhìn ông Tám, không nói gì nữa, chỉ ngồi xuống cạnh vợ, kéo chăn đắp lại cho chị Hòa.

Bên ngoài, màn tro vẫn rơi. Nhưng lần này, dường như nó mỏng hơn. Và dưới gầm cầu, ngọn đèn dầu vẫn sáng. Trên bàn, cái bát thứ bảy đã được lau sạch, đặt ngay ngắn, chờ người tiếp theo.