Chương 9: Những Mầm Cây Không Của Ông Bảy

Trận mưa đầu mùa ập xuống lúc nửa đêm, nặng hạt như ai đó trút cả gàu nước xuống mái lá. Linh co mình trên chõng tre, nghe từng giọt đập vào tàu lá chuối ngoài hè. Cuốn sổ nhỏ ướt mép vì hơi ẩm, chữ viết nhem nhuốc từ dòng “mười ba mầm” trở đi.

Cô ngủ lúc nào không hay. Tỉnh dậy thì trời đã hửng, mưa tạnh, sân đất còn bốc hơi mờ mịt như phía trên có ai đó thở dài.

Ông Bảy đã dậy từ lâu. Linh nhìn ra vườn, thấy lưng ông còng hẳn xuống so với hôm qua, tay cầm cây rựa nhỏ, đứng chôn chân trước bụi mai. Ông không cắt tỉa. Ông chỉ đứng, ngẩn ngơ.

Linh bước ra. Đất lạnh buốt hai bàn chân.

— Ông Bảy?

Ông quay lại, mắt hổ phách nhìn cô như nhìn người lạ:

— Ai đó? Con gái cô Tư hả?

Linh khựng người. Cuống họng nghẹn lại một cục đá.

— Con là Linh. Cháu nội của ông.

Ông Bảy gật gù, rồi quay đi, miệng lẩm bẩm:

— À, Linh. Ừ. Con Hùng. Thằng Hùng gửi về.

Đúng tên cô. Đúng tên ba cô. Nhưng cái nhìn kia — cái nhìn của một người đang ghép từng mảnh ký ức lại như người ta ghép mảnh sành — chưa từng có trên gương mặt ông bao giờ. Linh đứng chết giữa sân, hai tay bấu vào nhau.

Cô quay sang khu vườn.

Kinh khủng nhất là chỗ đất quanh cây me. Đêm qua nó chỉ là mười ba mầm cây nhỏ đội lá mầm mềm. Bây giờ, chen chúc dưới tán me già, là một rừng mầm non đủ loại, cái nào cũng cao chừng gang tay, lá xanh mướt đến lạ. Có cây lá tròn, có cây lá dài, có cây chỉ là hai chiếc lá như hai con mắt đang mở. Thân cây non nào cũng dính đất, đất bám chặt như da.

Và mỗi mầm cây, Linh để ý kỹ mới thấy — đều nghiêng về cùng một phía. Nghiêng về phía cổng rào, nơi hai thùng đất của thầy Tâm đang đặt. Thùng nào cũng ướt, thành thùng đắt lại thứ nước sền sệt có mùi như mùi than, như mùi tóc cháy.

Linh chạy lại thùng đất. Cô cúi xuống, soi kỹ. Trên mặt đất ấy có gì đó lăn tăn. Không, không phải. Mặt đất phẳng thin như sân phơi lúa. Nhưng nếu nhìn lâu, sâu bên trong thùng có gì như vừa đất vừa nước đang quậy, một cái chớp tối sầm lên rồi lắng xuống.

Bên cạnh thùng, có gì nằm lấp ló. Linh đưa tay nhón lên. Là một hạt me. Rồi một hạt me nữa. Cô nhìn quanh. Hàng trăm hạt me, rải đều dọc lối đi. Ai đó đã vừa ném nó xuống rất nhiều.

— Ông Bảy… — Linh gọi, giọng run. — Ông ném hạt me hả?

Ông im. Rất lâu sau mới đáp, mắt đang nhìn đàn chim đậu trên tàng cây chuối:

— Hạt cây ấy hả? Hạt cây ấy tự rơi. Cây me già tháng nào chả rụng hạt.

Cái lối ông nói đó. Cái lối “tự rơi” đó, là cái lối đang sinh ra cây.

Linh nghiến răng. Rồi cô lấy sổ ra ghi ngay dưới hiên: “Ngày 18/5. Ông không còn nhớ rõ con. Vườn đầy mầm mới. Hạt me rải khắp lối đi. Không phải mùa rụng hạt.”

Cô gọi cho bà Tư Hảo.

Điện thoại reo rất lâu. Giọng bà Tư khàn đặc:

— Con đó hả Linh? Đừng ra vườn. Đừng để ông con chôn thêm gì nữa. Bà đang lên.

— Bà Tư, ông Bảy hôm nay hỏi con là ai.

Đầu dây bên kia im bặt. Linh nghe tiếng thút thít rồi ngắt. Bà nội, bà Tư, ba Linh — cả gia đình này. Ai cũng lùi lại sau sự thật như người ta lùi khỏi cái giếng sâu. Chỉ mình Linh ở lại bên miệng giếng, khuya khoắt canh hai.

Bỗng có tiếng chân giậm bành bạch ngoài ngõ. Là thầy Tâm.

Thầy Tâm hôm nay không xách thùng đất nào. Thầy đi chiếc xe đạp cũ, sau yên buộc một bao vải đay bự. Trên mặt thầy có gì là lạ — mồ hôi lăn trên hai gò má mà trời chưa trưa.

— Linh, cô cháu ông Bảy phải không?

— Dạ.

— Tôi có một cái để quên ở đây. — Thầy nhún vai nhìn quanh, rồi dừng ở hai thùng đất tỏa mùi. — À, thùng tôi vẫn còn.

Linh vào thẳng:

— Thầy, nhãn ghi “ĐẤT CHÔN KÝ ỨC”. Thầy bán đất này ở đâu vậy?

Thầy Tâm cười. Nét cười như dán lên mặt:

— Ừ thứ đất đó chẳng có gì ghê đâu. Hôm kia tôi dạy xong, người ta chuyển cho thùng đất bảo là đất mới, về trộn trồng cây lấy lá. Tôi nhớ nhãn dán vần trợn ngược. Tôi đem bỏ đây chứ không có ý gì. Ngộ nhỡ trong nhà ông cần.

Linh nhìn thẳng mắt thầy:

— Nhãn ghi “ĐẤT CHÔN KÝ ỨC”. Thầy nói không ý gì?

Thầy Tâm tháo cặp kính, thở ra:

— Trong bài tôi giảng, đất là tầng chứa lời. Em học sinh nào nói dối ghi trong giấy. Tôi… thôi, tôi về, trễ giờ.

Nhưng khi ông ta tháo cặp kính, Linh thấy mắt trái thầy Tâm có gì đó. Không phải mắt người. Tròng mắt đen bình thường, thế nhưng ở con ngươi có một chút bụi đất đang lắng xuống như trong thùng đất kia. Dưới những mầm cây trong bao đay buộc sau xe, có tiếng tách tách nhỏ.

Linh lùi lại một bước.

— À. — Thầy Tâm dừng lại, như nhớ ra. — Tôi để quên lại mấy bao, cô trông hộ. Tí tôi quay lấy.

Nói rồi thầy đạp xe đi, để lại sau cổng bao đay to tướng. Như một mồ đá thấp.

Linh bước lại gần bao. Vừa áp tay vào, cô nghe rõ tiếng trong bao: như có hàng chục hạt cây đang đập vào nhau mừng tuổi. Và cái bao run lên dưới lòng bàn tay, như bao đang thở.

Linh lùi ba bước. Bỗng cây me sau lưng cô nói. Lần này nó muốn nói gấp gáp, giọng khô như cành rụng:

— Bao thứ. Đêm nay bao thứ tơi tua. Cháu không thể kể hết câu mới. Cháu phải kể câu cũ. Câu thật cuối cùng của ông ngươi, phải lói trước khi… trước khi…

— Trước khi gì cơ?

— Trước khi đất trong bao tìm được nơi rễ nó muốn bám.

— Thầy Tâm nói bao nào tự đất bỏ. Cây me, cây ở đây biết gì không?

“Biết.” Tiếng cây me rung lên trong cột sống Linh. “Mỗi thứ được chôn đều nhớ ra. Nếu cháu không nói một lời thật đủ sâu với ông ấy bây giờ, vườn này sẽ nhớ thay. Và khi vườn nhớ, ông Bảy quên sạch. Gồm cả tên ông. Cả tên bà. Cả tên cháu.”

Linh bỏ chạy vào nhà. Ông Bảy đang ngồi xếp thúng me ở bàn trước, tay nhặt từng hạt rụng, cho vào bát. Khi Linh bước vào, ông ngước: “Cô đến ăn cơm à? Nhà tôi nay ăn sớm.”

Linh không đáp. Cô ngồi xuống đối diện. Hít một hơi thật sâu.

— Ông. Con là Linh. Con nói điều này, ông phải nghe. Cây me trong vườn… nói chuyện với con. Nó nói bà nội con không mất vì bệnh. Còn lời gì ông giấu, con nhất định phải biết. Vì… đêm nay. Không, ngay bây giờ. Vườn sắp tự nói thay ông. Sáng nay có người mang một bao đất nữa đến. Trong bao ấy có gì đang xuống mầm…

Ông Bảy vẫn không nghe. Tay ông vẫn nhặt me vào bát. Miệng lặp lại rất trơn:

— Liên. Bà nội nó tên Liên.

Như đọc bài. Như cái tên ấy đã bị đóng đinh trên mặt gỗ, không mọc lại nữa.

Linh nắm lấy bàn tay ông. Bàn tay chai sần, lạnh như đá buổi sớm. Cô nói câu cô sợ nhất. Câu cô biết khi nói ra, chính cô sẽ đau suốt mùa này:

— Ông ơi, con không đến đây vì ba mẹ con ly dị. Con đến vì con nhớ bà. Con muốn biết bà ra đi thế nào. Nếu ông giấu con, đất kia sẽ nói. Một khi nó nói, chưa chắc con còn là đứa cháu được nhào đất hái lá với ông nữa. Ông chỉ cần nói cho con một chút thôi. Thật. Một chút.

Ông Bảy ngừng nhặt me. Ngón tay ông run. Cây rựa đặt trên bàn rơi xuống đất, kêu tách.

Ông nhìn Linnhư nhìn một vì sao đêm.

— Bà mất trời mưa. Có cái trảng trước xóm có bờ dài. Xe đạp gãy. Bà ngã đây… — Ông nói. Rất chậm. — Bà nói câu “Bảy hứa với tôi cái gì thì làm đi”. Nhưng tôi thề bằng trời đất câu đó không phải câu tôi muốn nghe. Rồi tôi… muốn nhớ tiếp, mà đầu tới đó là tối. Mất rồi.

Ông ngẩng lên kinh hãi:

— Vậy thứ đang đứng kia là gì?

Ông chỉ ra sân sau. Ngoài cổng, hai cái bao đay đã tụt xuống, đất tràn ra như người ta bụm cát quá tay. Trong đất, mầm cây đang nhú lên. Mỗi mầm đều có hai lá mầm mềm. Đêm buông dần. Sân có một vệt hơi nước chạy ngang như hơi thở của kẻ khổng lồ.

Cây me nói câu cuối, giọng bây giờ cạn nước:

— Mầm cây mới là cây-hát-những-sự-thật-chưa-kịp-xảy-ra. Khi đủ lớn, nó nói lời dối mới trước lời thật. Vườn sẽ khép lại bên đó.

Linh nhìn đám mầm đang nhấc bằng tay mình: mười bảy, hai mươi, ba mươi hai, đếm không xuể. Cô buông tay ông Bảy, nắm lấy cây rựa rơi trên đất. Ông chưa hiểu chuyện gì, nhưng thấy Linh cầm rựa cô lại nói gấp:

— Cháu định chặt cái gì? Cháu đang đứng trước căn nhà của người tên Liên mà.

Linh chạy ra cổng. Một thùng đất nữa của thầy — thùng chót — đã biến mất. Chỗ đó chỉ còn một hố đất thủng, và dưới đáy hố, một mầm cây duy nhất đã vượt hẳn lên, hai lá như hai con mắt mở to bằng lòng bàn tay trẻ.

Cây me hát khe khẽ.

Trời vừa chạng vạng. Trận mưa tối nay đã bắt đầu nhỏ hạt xuống mái nhà. Không khí mùi đất ẩm, mùi me chín mùa trước, mùi cây lạ thoảng ở rìa vườn như có ngón tay vừa chạm vào môi Linh ký cặn vào tro.

Linh cúi người, hai tay ôm mặt. Cô đã cố gắng nói sự thật. Nhưng nói sự thật chưa đủ chặn mưa. Cô nhìn mầm cây lạ dưới đáy hố. Nó đã búng một chiếc rễ trắng ra, phi lên như cá ngửa nước. Không khí quanh gốc nó bắt đầu sinh tiếng nhiễu, tiếng mà cây me từng nói — tiếng sự thật chưa kịp xảy ra, đang đòi nở.

Cô lớn tiếng trong đêm, tiếng vượt hết lũy tre:

— Nếu đất nào cũng muốn nói thay nhà này thì tụi bây đừng mong nuốt được một sự thật nào nữa. Tao đứng trước vườn này. Linh đây. Tên tao là Linh. Đó là sự thật duy nhất.