Chương 3: Bí Mật Đầu Tiên

Đêm đó Linh không ngủ.

Cô nằm trên bộ ván gỗ cũ kỹ, nghe tiếng dế nỉ non ngoài vườn mà đầu óc quay cuồng như cối xay lúa. Câu hỏi kia cứ chạy vòng quanh: Đêm mưa lớn năm đó, ông Bảy đã đi đâu? Cây me đã nói bà nội mất trong đêm mưa, đêm mà ông phải uống ba chén rượu mới dám bước ra ngoài. Linh ghì chặt mép chiếu, cảm giác như chỉ cần buông tay là cô sẽ rơi xuống một cái hố không đáy nào đó. Cô từng nghĩ gia đình mình chỉ có một vết nứt duy nhất là chuyện cha mẹ ly hôn. Giờ thì cô hiểu ra, ngôi nhà này nứt toác từ lâu lắm rồi, nứt tới tận gốc rễ, chỉ là không ai gọi nó bằng tên thật.

Sáng hôm sau, trời còn chưa tan sương, Linh đã ra sân ngồi. Ông Bảy đang quét lá trước hiên, động tác chậm rãi, tiếng chổi tre xào xạc trên nền đất ẩm. Ông không nhìn cô, nhưng Linh cảm giác cả cái lưng còng kia cũng đang canh chừng cô.

— Ông Bảy. — Linh mở lời, giọng khô như lá chuối. — Đêm qua con…

— Không có gì đêm qua hết. — Ông cắt ngang, không quay đầu lại. — Cháu nghe lộn tiếng gió. Vườn này nhiều cây, gió luồn kẽ lá, ai cũng tưởng là tiếng người.

Linh siết ngón tay quanh cuốn sổ nhỏ trong túi áo. Cô học được một điều ở thành phố, nơi người lớn lúc nào cũng bận rộn và lảng tránh: khi một người già khăng khăng giải thích điều bạn chưa hề hỏi tới, nghĩa là bạn đang chạm rất gần sự thật.

— Con không nói là ai nói, — Linh nói. — Con chỉ muốn biết bà nội mất vì gì.

Tiếng chổi tre ngừng lại. Ông Bảy đứng im, lưng vẫn hướng về phía cô, bàn tay chai sần chống lên cán chổi. Một con gà trống trong vườn gáy vang, mà tiếng gáy đó bỗng nghe như tiếng ai kêu cứu giữa khuya.

— Bà mất vì bệnh. — Ông nói, và cái cách ông nói trơn tru đến lạnh người. — Cháu đừng hỏi thêm nữa.

Rồi ông cúi xuống, quét tiếp. Lá khô tản ra hai bên, kêu lên như tiếng cười khô của đất.

Linh ngồi nguyên một chỗ rất lâu. Sương tan dần, nắng lên vàng nhạt, mà trong ngực cô thì tối đen. Đến khi ông Bảy đi xuống dưới chái nhà lấy nước, cô mới đứng dậy, đi vòng qua hông nhà, băng qua con đường đất nhỏ để sang nhà bà Tư Hảo.

Nhà bà Tư nằm ngay cạnh hàng cau, chỉ cách một bờ rào chuối. Bà Tư Hảo đang ngồi bồi giỏ trước hiên, tay thoăn thoắt bện nan tre. Thấy Linh, bà ngẩng lên, nụ cười nở ra được nửa chừng rồi đông cứng lại, như bị ai đó nắm lấy.

— Linh hả con? Vô đây.

Linh ngồi xuống bậc thềm gỗ, ngọn tre bên vai bà Tư bện chặt quá nên kêu rít như răng nghiến. Cô không rào trước.

— Bà Tư ơi. Bà nội con mất vì gì vậy bà?

Bàn tay bện nan ngừng lại một nhịp. Chỉ một nhịp thôi, nhưng Linh nghe được nó. Bà Tư Hảo cắn môi, đôi mắt người già màu nâu nhạt khựng lại trên con chuột tre trong lòng.

— Mất vì bệnh. Ngày xưa thiếu thuốc men, người ta đi dễ lắm con.

— Bà ơi. — Linh nhìn thẳng bà. — Con đã nghe thấy rồi.

— Nghe cái gì?

— Cây me.

Một tiếng động lạ phát ra ngoài bờ rào chuối. Linh quay lại, thấy xa xa phía sau hàng cây, ông Bảy vừa đi ra sân sau nhà mình, xách xô nước tưới mấy luống rau. Nhưng cô thề là cái bóng lưng ấy cứng đờ một khoảnh khắc bất thường, rồi mới cúi xuống.

Bà Tư Hảo không nhìn ra chỗ đó. Bà nhìn xuống bàn tay mình, đôi mắt ráo hoảnh, không chớp. Rồi mấy ngón tay run lên. Giỏ nan rơi xuống đầu gối.

— Hồi đó… — bà nói, giọng trầm xuống như người ta hạ giọng trong đình chùa. — Hồi đó tao còn trẻ. Đêm đó mưa lớn lắm con. Mưa tháng bảy, nước ngập lối đi, cây cối trong làng gãy đổ tơi bời. Sáng hôm sau tao sang nhà mày mượn cuốc, thì thấy…

— Thấy gì hả bà?

— Thấy ba mày bận lột đôi tà áo bà chị mày cho người ta đổi màu. Không ai nói với tao một tiếng nào hết. Tao đứng trước sân nhà mày, đứng lâu lắm, mà mưa vẫn còn rầm rầm trên mái. Người ta bảo bà chị mày bệnh nặng hai tháng rồi, tối đó trở nặng, đi kiệp không kịp. Tao nghe sao mà trơn quá, con. Trơn như cá trê.

Linh nuốt khan. Cổ họng cô khô như nắm bổi.

— Rồi bà… bà có tin không?

Bà Tư Hảo lắc đầu, mắt nhìn xa như nhìn lại cái đêm hai mươi năm trước nào. Đôi mắt đỏ lên, lấp lánh nước nhưng nước không trào ra. Người già thường giữ nước mắt để nó rót ngược vào trong, đổ vào lòng, đổ xuống tận cùng ký ức kia.

— Tao biết mà. Tao nghe tiếng Lý — chồng tao, chết rồi — hồi đó nói rằng đêm ấy có chuyện. Người lớn dặn tao đừng xen vô, giữ kín cho nhà mày. Nhưng mà con ơi, tao câm nín hai chục năm rồi. Tới nay, mỗi lần đi ngang cái vườn sau nhà mày, ruột tao đau như có ai kéo.

— Bà có biết đêm đó ông Bảy đi đâu không?

Câu hỏi vừa dứt, bà Tư Hảo đột ngột ngước lên nhìn thẳng mặt Linh, vẻ mặt già nua trắng bệch như vôi. Bà há miệng định nói. Rồi bà khép lại. Im lặng. Bà lắc đầu, lần này dứt khoát, như cắt dứt.

— Tao không thể nói thêm. Tao hứa rồi con. Nhưng mà tao nói cho mày điều này thôi: có những cái nhà mà muốn sống được, người ta phải giấu một thứ xuống lòng đất. Cái thứ đó giấu càng lâu, cây cối càng xum xuê. Nhưng lòng người thì mục hết.

Linh cúi đầu nhìn bàn tay mình. Trên làn da có một vết xước nhỏ từ tối qua, có lẽ là khi cô ngồi cạnh gốc me. Vết xước ngứa âm ỉ như kim chích. Cô tự hỏi: nếu bà nội không chết vì bệnh, vậy bà chết thế nào? Nếu đêm mưa lớn đó ông Bảy đi ra ngoài khi say rượu, thì ông đi đón bà hay bỏ bà lại? Cô không dám nghĩ tới mấy đáp án tiếp sau đó.

— Cảm ơn bà Tư. — Linh đứng lên xin phép, chân như đi trên chông.

Bà Tư Hảo với theo, bàn tay thêu thùa mệt mỏi hạ xuống đùi:

— Linh nè. Mày đừng làm khổ ông Bảy con. Nói thật lòng, trên đời có những chuyện biết rồi chỉ thêm tan nát chứ không hay hơn lên đâu.

Linh gật đầu cho phải phép rồi bước ra đường làng. Nắng lên cao, đất đỏ au hun hút. Cô đi được vài bước thì nghe một tiếng khô răng rắc dưới chân. Giẫm phải một cành khô nhỏ. Nhưng khi nhìn xuống, gần đấy, một mầm xanh non vừa nhú lên trên đất bùn, chỉ bằng đốt tay Linh. Nó không phải mầm rau. Cái răng rắc vừa rồi không phải tiếng cành cây gãy. Linh ngồi xuống, đưa mũi ngửi. Mùi đất ẩm, mùi sương, và trong đó, một thứ mùi ngọt ngọt tanh tanh tanh của lá vừa bị lấy cắp hơi ẩm.

Trong một khắc, cô nghĩ cô hiểu ra điều gì đó lớn lao như cánh cửa bị mở hé: rằng mỗi cái cây trong khu vườn kia, không phải vô cớ mà sum suê đó. Chúng mọc lên bằng lời nói. Của người. Của ông nội cô. Sinh mệnh của chúng mọc lên bằng những thứ nói ra rồi được vùi xuống đất ẩm.

Đêm đó Linh thức trắng. Cô ngồi bệ cửa, nhìn màn đêm buông xuống sau hàng cây. Cô không ra vườn. Cô sợ. Nhưng đến nửa đêm, khi cả làng im tiếng, từ hướng sau nhà, một giọng nói trẻ trung pha chút ngân nga của gỗ mục vang lên, xuyên qua bức vách gỗ mỏng, gọi thẳng tên cô:

— Linh… con vô đây. Ta sắp nói tiếp đoạn còn dang dở. Ta muốn kể cho con nghe chuyện bà nội con rời khỏi nhà lúc chiều tối hôm ấy. Và ta muốn con biết điều này: tối hôm đó, người ta bảo bà chết vì bệnh. Không phải. Bà không mất vì bệnh. Bà…

Tiếng nói dừng lại đột ngột. Có gì đó cạch một cái rõ to ngoài kia, tiếng một nhánh me lớn khẽ đập xuống đất. Rồi vườn im bặt. Trong cái im lặng nặng như đồng, Linh nghe được một âm thanh khác, mơ hồ vọng lên từ phía sau nhà: tiếng chân người giẫm lên lá khô, rất khẽ, rất đều, như người cố đi mà không muốn ai nghe.

Linh nhắm mắt lại. Nhịp tim cô đập loạn trong cổ họng, to hơn cả tiếng dế. Trong lòng cô có hai cái tên tranh nhau lớn lên: “ông Bảy” và “sự thật”. Và cô hiểu rằng cô đã đi quá xa bờ để có thể quay về bên này.

Ngoài vườn, cây me già đứng lặng trong sương, tán lá im phăng phắc. Nhưng nếu ai để ý kỹ, sẽ thấy tán nó đang run lên khe khẽ. Một cái run rẩy của người đang nín khóc.