Chương 9

Đêm ấy, trời không mưa nhưng gió lạnh buốt thổi từng cơn qua ngã tư. Bà Lan ngồi thu mình bên gánh xôi, tay thoăn thoắt gói từng nắm xôi vào lá chuối. Mùi nếp quyện với đậu xanh thơm phức, quen thuộc đến mức mấy bác xe ôm đang đợi khách dưới gốc bàng chỉ cần hít một hơi là biết bà đã đến. An ngồi trên chiếc ghế nhựa nhỏ cạnh bà, cúi đầu bóc vỏ củ hành, thỉnh thoảng ngẩng lên nhìn về phía bến xe buýt trống trơn. Ánh đèn đường vàng vọt hắt bóng hai người phụ nữ đổ dài trên vỉa hè.

"Hôm nay con có vẻ mệt," bà Lan vừa xếp xôi vào thúng vừa nói, mắt không rời tay.

An lắc đầu, giọng nhẹ như gió: "Con không sao. Chỉ là đêm nay hơi lạnh."

Bà Lan không hỏi thêm. Bà đã quen với kiểu im lặng của An. Có những đêm cô gái trẻ ấy chỉ ngồi bên bà, chẳng nói gì, chỉ để cho hơi nóng từ nồi xôi sưởi ấm đôi bàn tay gầy guộc. Bà hiểu, với những người trẻ lang thang ngoài đường lúc nửa đêm, im lặng nhiều khi là cách duy nhất để giữ mình không vỡ.

Gần mười một giờ, khách thưa dần. Bác Tư xe ôm đã ngủ gà ngủ gật trên yên xe, chị Hoa công nhân ca đêm vừa ghé mua hai nắm xôi rồi vội vã đi. An đứng dậy, phủi vụn lá chuối trên đùi, nói khẽ: "Con ra bến đứng một chút. Xe cuối cùng chắc sắp tới."

Bà Lan gật đầu, mắt vẫn dõi theo dáng cô gái nhỏ nhắn băng qua đường. Đèn xe buýt xa xa chưa thấy, chỉ có ánh đèn pha ô tô thỉnh thoảng quét ngang. Bà cúi xuống đậy nắp nồi xôi, tự nhiên thấy trong lòng có chút bất an.

Rồi bà nghe tiếng quát.

Bà ngẩng lên. Trước bến xe buýt, một bóng người cao lớn đang nắm lấy cổ tay An. Cô gái giật mình, người nghiêng về phía sau, nhưng cánh tay kia khỏe hơn, kéo cô sát vào. Bà Lan đặt vội nắp nồi xuống, đứng dậy. Đôi chân già run run nhưng bước đi không chút do dự.

"Buông cô ấy ra."

Giọng bà không to, nhưng đủ lạnh để người đàn ông kia quay lại. Hắn ta trẻ, mặc chiếc áo khoác da bóng loáng, tóc vuốt ngược. Khuôn mặt khá sáng sủa nhưng đôi mắt thì hằn học. Hắn nhìn bà Lan từ đầu đến chân, rồi cười khẩy.

"Bà là ai?"

"Tôi là người bán xôi ở đây. Còn cậu là ai mà nửa đêm nửa hôm lôi kéo con gái nhà người ta?"

An giằng tay ra khỏi bàn tay hắn, lùi lại một bước, giọng run run: "Minh, anh đi đi. Em đã nói hết rồi."

Người đàn ông tên Minh quay sang An, ánh mắt dịu xuống một chút nhưng vẫn cố chấp: "Anh chỉ muốn nói chuyện với em thôi. Em tránh mặt anh cả tháng nay rồi. Em nghĩ anh chịu được à?"

"Chúng ta chia tay rồi. Anh không có quyền gì với em nữa." An nói, giọng cứng hơn, nhưng bà Lan thấy vai cô run lên.

Minh bước tới một bước, giơ tay ra: "Anh chỉ cần mười phút. Nghe anh nói đã. Anh đã thay đổi rồi. Cái cô kia chỉ là nhất thời, anh đã cắt đứt với cô ta. Anh nhận ra người anh cần là em."

Bà Lan bước lên, chắn giữa hai người. Bà thấp hơn Minh cả cái đầu, nhưng đứng đó như một bức tường. "Cậu trẻ, cậu nói cậu thay đổi. Nhưng tôi thấy cậu vẫn y như cũ. Vẫn nghĩ cái gì cậu muốn là cậu có quyền lấy. Con bé đã nói không, thì cậu phải nghe."

Minh nhếch mép: "Bà không hiểu chuyện giữa chúng tôi. Bà chỉ là người bán xôi ngoài đường, xen vào làm gì?"

"Tôi là người bán xôi ngoài đường thật," bà Lan nói chậm rãi, từng chữ rõ ràng. "Nhưng cái bến xe buýt này là chỗ tôi ngồi mười mấy năm rồi. Con bé này là người tôi quen. Đêm nào nó cũng ra đây đứng chờ xe. Cậu có biết vì sao không? Vì nó không có nhà để về. Vì cái người mà nó tin tưởng nhất, cái người mà nó nghĩ sẽ che chở cho nó, lại chính là người đâm sau lưng nó. Giờ cậu còn đứng đây nói cậu đã thay đổi?"

Không khí quanh bến xe như đặc lại. Bác Tư xe ôm đã tỉnh hẳn, ngồi thẳng dậy, mắt nhìn về phía này. Chị Hoa công nhân đã đi rồi, nhưng có vài người đi đường chậm lại, tò mò.

Minh cắn môi, mặt hắn đỏ lên. Hắn đút hai tay vào túi áo khoác, cười nhạt: "Bà nói hay lắm. Nhưng bà có biết cô ấy đã vay tiền của tôi không? Hai chục triệu. Để đóng tiền học. Tôi không đòi lại tiền, tôi chỉ muốn nói chuyện."

An tái mặt. Cô mở miệng định nói gì đó, nhưng bà Lan đã lên tiếng trước: "Bao nhiêu?"

"Hai chục triệu. Bà định trả thay à?" Minh nhìn bà Lan với vẻ thách thức.

Bà Lan không trả lời ngay. Bà quay sang An, hỏi khẽ: "Con có vay không?"

An cúi gằm mặt, giọng nhỏ như muỗi: "Dạ có. Nhưng con đã trả được tám triệu rồi. Con còn nợ mười hai triệu. Con định tháng này trả tiếp…"

"Tháng này con lấy gì trả? Con đang thất nghiệp mà," Minh chen vào, giọng đắc thắng. "Anh đâu có ép em. Anh chỉ muốn em suy nghĩ lại. Về với anh, chuyện tiền nong anh không tính nữa."

Bà Lan hít một hơi dài. Bà nhìn Minh, rồi nhìn An. Cô gái nhỏ đang đứng co ro, hai tay nắm chặt vạt áo, như thể chỉ cần buông ra là cô sẽ ngã. Bà biết cảm giác đó. Bà đã từng trải qua những đêm như thế, khi chồng bà mất, khi bà phải một mình nuôi con, một mình bám lấy gánh xôi này mà sống. Đồng tiền nó nặng lắm. Nó đè người ta xuống, bắt người ta phải cúi đầu.

"Này cậu trẻ," bà Lan nói, giọng bỗng nhẹ hẳn đi. "Cậu nói cậu không tính tiền nếu con bé về với cậu. Nhưng cậu có hiểu cậu đang làm gì không? Cậu đang dùng đồng tiền để mua lại một người. Cậu nghĩ tình cảm là thứ có thể mua bằng mười hai triệu à?"

Minh sầm mặt: "Bà đừng nói đạo lý. Tôi không có thời gian."

"Tôi cũng không có thời gian," bà Lan đáp. "Nồi xôi của tôi nguội mất rồi. Nhưng cậu nghe cho rõ đây. Con bé nợ cậu mười hai triệu. Được. Tôi sẽ trả. Tôi không giàu có gì, nhưng tôi bán xôi mấy chục năm, mười hai triệu tôi xoay được. Cậu cho tôi số tài khoản, sáng mai tôi chuyển. Từ giờ, cậu đừng tìm con bé nữa."

An giật mình, ngẩng lên: "Bà ơi, không được! Con không thể lấy tiền của bà…"

"Con im đi," bà Lan nói, không quay lại. "Bà cho con vay. Sau này con có tiền thì trả bà. Nhưng bây giờ, con không được để người ta dùng đồng tiền để trói con lại."

Minh nhìn bà Lan, rồi nhìn An. Hắn có vẻ không ngờ tới tình huống này. Hắn cười nhạt, gật đầu: "Được. Bà giàu ghê. Vậy thì sáng mai, tôi chờ tiền. Còn An, em nhớ cho. Đây là em chọn đấy. Đừng có hối hận."

Hắn quay lưng, bước về phía chiếc xe máy dựng cách đó vài bước. Tiếng máy nổ lên, rồi hắn phóng đi, ánh đèn hậu đỏ rực khuất dần sau góc phố.

Bến xe buýt trở lại im lặng. Bà Lan đứng yên một lúc, rồi quay người, bước về phía gánh xôi. Bà ngồi xuống, tay run run mở nắp nồi. Hơi nóng bốc lên, mờ cả mắt bà.

An vẫn đứng đó, nước mắt lăn dài trên má. Cô bước tới, quỳ xuống cạnh bà Lan, giọng nghẹn ngào: "Bà ơi, con xin lỗi. Con không biết anh ta sẽ tới đây. Con không muốn bà phải khó xử như vậy…"

Bà Lan không nhìn cô. Bà xếp lại mấy nắm xôi bị xô lệch, giọng bình thản: "Con đứng lên đi. Đất lạnh."

"Bà ơi…"

"Đứng lên," bà Lan nói, lần này giọng có chút nghiêm. An run run đứng dậy. Bà Lan chỉ vào chiếc ghế nhựa bên cạnh: "Ngồi đi. Ăn nắm xôi cho ấm bụng. Rồi kể cho bà nghe. Mười hai triệu đó là thế nào. Con vay để làm gì. Kể hết. Bà không thích người ta giấu bà chuyện gì."

An ngồi xuống, hai tay ôm lấy nắm xôi nóng bà vừa đưa. Hơi ấm từ lá chuối thấm vào lòng bàn tay, lan dần lên cánh tay, tới ngực. Cô hít một hơi thật sâu, rồi bắt đầu kể. Kể về học kỳ cuối cùng, về khoản tiền đóng muộn, về Minh khi đó còn là người yêu, đã đưa tiền cho cô mà không nói một lời. Kể về lần cô phát hiện hắn ngoại tình, về những tin nhắn cô tìm thấy trong điện thoại, về việc hắn đã qua lại với người khác từ trước khi cho cô vay tiền. Kể về nỗi sợ khi hắn nhắn tin đòi nợ, dọa sẽ đến trường cô, dọa sẽ nói với gia đình cô.

Bà Lan nghe hết, không ngắt lời. Khi An kể xong, bà đẩy thêm nắm xôi nữa về phía cô: "Ăn đi. Ăn no rồi tính."

An cắn một miếng, nước mắt vẫn chảy nhưng miệng đã cảm nhận được vị ngọt của đậu, vị dẻo của nếp. Cô nhai chậm, như thể đó là bữa ăn đầu tiên sau nhiều ngày.

"Bà ơi," cô nói, giọng đã bình tĩnh hơn. "Mười hai triệu đó, con sẽ trả bà. Con sẽ tìm việc. Con hứa."

Bà Lan gật đầu: "Bà không lo chuyện đó. Bà chỉ lo cái đầu con. Con phải hiểu, trên đời này, không ai có quyền bắt con phải chịu ơn ai mãi mãi. Tiền thì trả được. Nhưng lòng tự trọng thì không. Con giữ được nó, thì mới đi tiếp được."

An nhìn bà, ánh mắt long lanh: "Sao bà lại tốt với con vậy? Con chỉ là người xa lạ…"

Bà Lan cười, nụ cười hiếm hoi làm khuôn mặt già nua bỗng sáng lên: "Xa lạ gì. Đêm nào con chả ngồi đây. Bà nhìn con từ đầu đến chân, bà biết con là đứa tử tế. Mà đứa tử tế thì không nên bị người ta ăn hiếp. Thôi, ăn đi. Xe buýt cuối cùng tới kìa."

Ánh đèn xe buýt hiện ra từ xa, vàng rực trong đêm. An đứng dậy, phủi vụn xôi trên áo, rồi bất chợt cúi xuống, ôm lấy bà Lan. Cái ôm bất ngờ khiến bà cứng người, rồi bà từ từ giơ tay lên, vỗ nhẹ lưng cô gái trẻ.

"Đi đi. Mai lại ra đây," bà nói.

An gật đầu, bước lên xe. Cửa xe đóng lại, chiếc xe từ từ lăn bánh. Bà Lan đứng nhìn theo, đến khi đèn hậu đỏ rực mất hút sau khúc quanh. Rồi bà quay về gánh xôi, ngồi xuống, tiếp tục gói những nắm xôi cho khách đêm. Bà không biết sáng mai mình sẽ xoay đâu ra mười hai triệu. Nhưng bà biết mình vừa làm đúng. Và đôi khi, làm đúng là thứ duy nhất giúp người ta ngủ được qua đêm.