Chương 12

Đêm ấy, trời không trăng. Một màn mây dày đặc kéo về từ phía tây, nuốt trọn cả những vì sao lẻ loi. Cánh đồng chìm trong thứ bóng tối nhớp nháp, chỉ có tiếng dế gáy rỉ rả và mùi đất ẩm bốc lên từ những luống cày. Vện nép mình bên bờ rào đá ong, nơi lão nông Mạc trồng một dãy dứa gai dày làm hàng rào phụ. Hắn đã quan sát suốt ba đêm. Hàng rào chính thì cao, lại có chó già canh gác, nhưng dưới chân hàng rào, chỗ tiếp giáp với mương nước, đất mềm hơn. Chỉ cần đào một đường hầm đủ rộng, hắn có thể chui qua mà không chạm vào một cái gai nào.

Con chuột Chùi ngồi bên cạnh, hai chân trước bới đất lia lịa, cái mõm nhọn hoắt hếch lên nghe ngóng. Vện cúi sát xuống, giọng thì thầm như gió lùa qua cỏ: "Không phải đào bừa. Phải theo đường ta vạch. Chỗ này đất sụt, đào sâu quá sẽ lún. Mày cứ men theo rễ dứa mà đi, rễ nó giữ đất, không sập."

Chùi ngừng chân, ngẩng lên, đôi mắt ti hí ánh lên vẻ ngờ vực: "Nhưng mà ông Mạc kỹ lắm. Lần trước có con mèo hoang chui qua hàng rào, sáng ra ổng đã phát hiện, đắp đá lại ngay. Lần này lỡ ổng thấy cái lỗ to thế này…"

Vện bật một tiếng cười khẽ trong cổ họng. Hắn đưa chân trước vuốt vuốt bộ ria mép bạc phếch, cái điệu bộ mà hắn vẫn dùng mỗi khi tự thấy mình thông thái: "Mày nghĩ ta không tính? Đêm nay trời sắp mưa. To ấy. Mưa sẽ làm đất sụt xuống, lấp cái miệng hầm lại. Sáng ra, lão chỉ thấy đất lún, tưởng chuột đồng đào hang tự nhiên. Không ai nghi cái lỗ ấy là cửa vào."

Con chuột Chùi gật gù, nhưng vẫn lẩm bẩm: "Mưa thì mưa, nhưng lỡ nước tràn xuống hầm thì sao? Tao không biết bơi."

Vện khịt mũi, giọng bắt đầu mất kiên nhẫn: "Đào cao lên. Miệng ngoài thấp, trong cao. Nước vào thì chảy ra ngoài theo mương. Tao đã xem kỹ rồi. Mày chỉ cần đào, phần còn lại để tao lo."

Thế là hai kẻ lén lút cắm cúi làm việc. Chùi bới đất, Vện dùng chân sau đẩy đất tơi ra xa, giấu dưới lớp cỏ dại. Tiếng đào đất nghe sột soạt, lẫn trong tiếng dế và tiếng lá xào xạc, không ai để ý. Được nửa canh giờ, Vện bắt đầu thấy mệt. Bộ lông đỏ hung của hắn lấm lem bùn đất, mồ hôi rịn ra hai bên thái dương. Hắn vốn quen lừa lọc bằng mưu mẹo, chứ đào đất thì không phải sở trường. Nhưng nghĩ đến những chùm nho căng mọng, hắn lại nghiến răng, đẩy thêm một đống đất nữa.

Chợt Chùi khựng lại, rụt cổ: "Suỵt! Có tiếng động."

Vện lập tức nằm rạp xuống, tai vểnh lên. Từ phía gốc ổi, có tiếng lá sột soạt rất khẽ, rồi im bặt. Hắn nheo mắt nhìn vào bóng tối. Không thấy gì. Gió thổi qua, đám dứa gai khẽ lay. Vện thở ra, thì thầm: "Chắc là sóc. Con Bông ấy hay lảng vảng. Nhưng nó không dám ra đâu. Tiếp đi."

Chùi run run, nhưng vẫn cắm mõm xuống đất. Nó đâu biết rằng, trên cành ổi cao, Bông đang nằm bẹp, đuôi xù ra như cái chổi, mắt không rời khỏi cái lỗ đang lớn dần dưới chân hàng rào. Con sóc nhỏ bé nghiến răng, tự nhủ: "Đào đi. Đào cho lắm vào. Rồi mày sẽ thấy."

Gần sáng, đường hầm đã đủ rộng. Vện chui thử một lần. Hắn phải ép mình, bụng sát đất, chui qua được. Đầu bên kia là vườn nho, thơm mùi lá non và mùi quả chín. Hắn hít một hơi dài, suýt nữa thì bật ra tiếng cười sung sướng. Nhưng hắn kịp nuốt vào, quay lại dặn Chùi: "Sáng mai, trước khi gà gáy, ta sẽ vào. Mày ở ngoài canh. Thấy động thì kêu lên."

Chùi gật đầu, rồi lủi nhanh vào bụi cỏ. Vện cũng biến vào bóng tối, lòng đầy tự mãn. Hắn đã tính cả rồi. Mưa sẽ xóa dấu. Chó già sẽ ngủ quên vì mưa. Lão Mạc thì sợ mưa, không ra vườn sớm. Chỉ cần một buổi sáng, hắn sẽ hái sạch những chùm nho chín nhất.

Nhưng trời không chiều lòng kẻ kiêu ngạo. Đúng lúc Vện vừa về đến hang ổ của mình, một tiếng sấm rền vang khắp cánh đồng. Rồi mưa xuống. Không phải mưa nhỏ. Mưa ào ào, nặng hạt, đập lộp bộp lên mái lá và những tàu dứa. Vện nằm cuộn trong hang, nghe nước chảy róc rách bên ngoài, lòng vẫn thầm đắc ý: "Mưa to thế này, càng tốt. Đất sẽ lấp kín."

Hắn thiếp đi lúc nào không biết, mệt nhoài sau một đêm đào bới.

Khi hắn mở mắt, trời đã hửng sáng. Mưa vẫn chưa dứt hẳn, nhưng chỉ còn lất phất. Vện vươn vai, ngáp một cái dài, rồi chui ra khỏi hang, định bụng đi kiểm tra đường hầm trước khi vào vườn. Nhưng vừa bước ra bờ mương, hắn khựng lại.

Nước. Nước ở đâu mà nhiều thế này?

Cả cánh đồng như một cái chảo nước. Mương tràn, nước đỏ ngầu phù sa chảy xiết, cuốn theo cỏ rác và những cành khô. Vện men theo bờ mương, tim đập thình thịch. Đến chỗ hàng rào dứa, hắn há hốc mồm.

Cái lỗ đâu mất rồi. Thay vào đó là một vũng nước lớn, đục ngầu, sâu hoắm. Đường hầm hắn đào cả đêm đã sụp hoàn toàn. Nước mưa từ triền dốc phía trên đổ xuống, khoét sâu thêm, biến nó thành một cái hố bùn lầy. Hắn cúi xuống nhìn, chỉ thấy bùn và nước, không còn chỗ nào để chui qua. Hàng rào dứa vẫn sừng sững, gai nhọn hoắt, ướt nhoét, còn khó chui hơn trước.

Vện đứng sững, bộ lông ướt sũng, dính bết vào người. Hắn run lên, không phải vì lạnh. Là vì tức. Hắn đã tính đường hầm, tính mưa lấp miệng, tính cả lúc lão Mạc ra vườn. Nhưng hắn không tính rằng, mưa to quá sẽ làm đất sụt, nước dồn về mương, tràn vào chính cái hầm hắn đào.

Đúng lúc ấy, từ trên cành ổi, một giọng nói vang xuống, the thé và đầy vẻ châm biếm: "Ơ kìa, cáo già. Sao lại đứng ngẩn ra thế? Đường vào vườn nho của ngươi đâu rồi?"

Vện ngẩng phắt lên. Bông ngồi trên cành cao, đuôi vắt vẻo, hai chân trước ôm một quả ổi non, vẻ mặt vô cùng khoái chí. Bên dưới gốc ổi, con chó già nằm dài, mắt lim dim, nhưng khóe miệng dường như đang cười.

Vện cố giữ vẻ bình thản, nhưng giọng hắn đã run run: "Mày… mày biết gì?"

Bông cắn một miếng ổi, nhai nhồm nhoàm rồi đáp: "Biết chứ. Tao biết ngươi đào hầm. Tao biết ngươi tính lợi dụng mưa. Nhưng này cáo già, mưa không phải lúc nào cũng là bạn. Đôi khi, nó là kẻ thù. Ngươi thông minh, nhưng ngươi kiêu ngạo. Ngươi nghĩ mình tính được mọi thứ. Nhưng ngươi quên rằng, đất không nghe lời ngươi. Nước cũng không nghe lời ngươi."

Vện gầm gừ trong cổ họng: "Im đi. Tao sẽ đào lại. Chỉ cần một ngày…"

"Đào lại?" Bông cười khẩy. "Ngươi nhìn quanh đi. Nước còn chưa rút. Lão Mạc sắp ra vườn rồi. Lão sẽ thấy cái hố này. Lão sẽ biết có kẻ đào hầm. Ngươi nghĩ lão sẽ để yên?"

Vện quay đầu nhìn về phía nhà lão Mạc. Cửa đã mở. Bóng lão nông già đang lúi húi bên bếp, khói bốc lên nghi ngút. Chỉ lát nữa thôi, lão sẽ xách cuốc ra vườn, kiểm tra mương sau mưa. Và cái hố to đùng kia sẽ là bằng chứng không thể chối cãi.

Vện nghiến răng, quay gót, định bỏ đi. Nhưng Bông gọi với theo: "Khoan đã. Tao cho ngươi một lời khuyên. Đừng nghĩ mình khôn hơn tất cả. Con chuột Chùi mà ngươi lợi dụng đêm qua, nó đã kể hết cho tao nghe rồi. Nó không ngu đâu. Nó chỉ sợ ngươi. Nhưng nỗi sợ nào rồi cũng có giới hạn. Ngươi hiểu chứ?"

Vện không đáp. Hắn lủi nhanh vào bụi rậm, bộ lông ướt để lại một vệt nước dài trên cỏ. Lòng hắn nặng trĩu. Không phải vì thất bại. Mà vì lần đầu tiên, hắn nhận ra, có những kẻ hắn vẫn coi là yếu thế, lại đang âm thầm giăng bẫy hắn. Và hắn, con cáo già khôn ngoan nhất vùng, đã sập bẫy mà không hề hay biết.

Ở trong vườn, lão Mạc đã ra đến bờ mương. Lão đứng nhìn cái hố bùn một lúc lâu, rồi lắc đầu, lẩm bẩm: "Mưa to thế này, đất lở là phải. Nhưng sao lại lở đúng chỗ này? Lạ thật." Lão cúi xuống, nhặt một mẩu lông đỏ hung còn sót lại trên cành dứa gai. Lão nheo mắt, rồi bỏ mẩu lông vào túi áo, không nói gì thêm.

Còn trên cành ổi, Bông đã ăn hết quả ổi, phủi tay, nhảy sang cành khác. Nó nhìn về phía bụi rậm nơi Vện vừa biến mất, khẽ nói với con chó già: "Một bài học nữa. Nhưng tao e, nó còn lâu mới chịu hiểu."

Con chó già ngẩng đầu, ngáp một cái dài, rồi đáp: "Cứ để nó thử. Càng thử, càng lộ. Mà lộ rồi, thì lão Mạc sẽ không để yên đâu."

Ngoài kia, mưa đã tạnh hẳn. Nắng lên, chiếu vào những chùm nho còn đọng nước, lấp lánh như những hạt ngọc. Và ở một góc cánh đồng, con cáo già đang ngồi im, nhìn về vườn nho, lần đầu tiên trong đời, hắn cảm thấy một nỗi sợ mơ hồ. Không phải sợ lão Mạc. Không phải sợ con chó. Mà sợ chính những kẻ hắn vẫn coi là tầm thường.