Chương 1

Con đường đất đỏ dẫn vào nhà cũ dài hơn Lâm nhớ. Mười hai năm, cỏ dại đã tràn ra lấn cả lối đi, hai bên là những bụi dứa gai xum xuê chắn ngang. Chiếc xe tải nhỏ chở anh và bình tro cốt của ba dừng lại ở đầu ngõ vì tài xế nhất quyết không chịu lội sâu hơn.

Lâm xách chiếc ba lô sờn và ôm cái hũ sứ trắng nặng trịch trong lòng. Anh bước xuống, đất mềm lún dưới chân, mùi bùn sông ẩm mục xộc vào mũi, cái mùi của ký ức mà anh đã cố chôn sâu suốt bao năm nơi phố thị. Bên phải anh, con sông Đồng Nai mở ra một dải nước đục ngầu, lững lờ chảy như chưa từng biết đến thời gian. Bên trái, căn nhà gỗ hai tầng nằm khuất dưới tán cây bồ đề già, mái ngói rêu phong, tường vôi bong tróc từng mảng lớn.

Anh đứng lặng một lúc. Không có ai ra đón. Ba anh mất cách đây năm ngày ở bệnh viện tỉnh, ra đi trong cơn mê, không để lại di chúc, chỉ để lại mảnh đất ven sông này và một câu dặn dò duy nhất với người cháu họ đến thăm: "Bảo thằng Lâm đừng về. Đừng bao giờ về."

Nhưng anh đã về, vì ba. Vì cái nghĩa tử phải lo hương khói. Vì người ta bảo mảnh đất này giá cao lắm, có người Sài Gòn xuống hỏi mua làm homestay. Bán xong, anh sẽ có đủ tiền trả nợ và bắt đầu lại.

Lâm đẩy cánh cửa gỗ. Nó mở ra với tiếng kẽo kẹt dài, như tiếng thở dài của một người già nua. Bên trong tối om, không khí đặc quánh, trộn lẫn mùi gỗ ẩm, mùi nhang tàn và một thứ mùi ngai ngái rất lạ, như mùi tóc ướt. Anh đưa tay mò công tắc, đèn néon chập chờn mấy nhịp rồi mới sáng lên, hắt thứ ánh sáng xanh lè xuống nền gạch bông cũ kỹ.

Đồ đạc vẫn y nguyên như anh nhớ hồi bé. Bộ bàn ghế gỗ tám ghế ở giữa nhà. Chiếc tủ thờ bên trái, trên có treo tấm ảnh ba anh hồi trẻ, mặc sơ mi trắng, cười hiền. Nhưng Lâm khựng lại vì một thứ anh không nhớ. Trên bàn thờ, bên cạnh di ảnh ba, có thêm một khung ảnh nhỏ khác, quay mặt vào trong tường. Anh chưa từng thấy nó bao giờ.

Anh đặt hũ tro cốt lên bàn, khẽ nói: "Ba, con về rồi đây." Giọng anh vang lên lạc lõng trong căn nhà trống. Rồi anh với tay định lật khung ảnh kia lại.

Bỗng trên gác, có tiếng động.

Lâm giật mình, tay rụt lại. Tiếng động rất khẽ nhưng rõ ràng, đều đặn. Cộp. Cộp. Cộp. Như tiếng guốc gỗ lướt trên mặt sàn, chậm rãi, từ đầu cầu thang đi về phía cuối hành lang.

Anh đứng sững. Máu dồn lên tai. Mười hai năm rồi, có ai ở trên ấy đâu. Bà con nói nhà này bỏ trống từ khi ba anh nhập viện. Thợ sửa điện tháng trước còn ghé kiểm tra đường dây, khẳng định không có ai trên gác.

Tiếng guốc dừng lại. Rồi im bặt.

Lâm nuốt nước bọt, tự trấn an: chắc là chuột. Nhà gỗ, mái lá, chuột chạy nghe như tiếng người. Anh lớn rồi, ba mươi hai tuổi, từng sống qua bao nhiêu đêm một mình nơi đất khách. Anh không tin ma cỏ.

Nhưng khi anh bước lên cầu thang, mỗi bậc gỗ kêu răng rắc dưới chân, tim anh đập như trống trận. Cầu thang gác tối, bóng đèn lại chập chờn. Anh đẩy cánh cửa phòng ngủ lớn ra. Bên trong bày biện đơn sơ: một giường gỗ, một tủ quần áo, một bàn viết cũ. Cửa sổ mở hé, rèm the bay phần phật trong gió đêm. Sàn gác sạch bong, không một dấu chân.

Lâm thở ra. Anh đóng cửa sổ, kéo rèm lại thật chặt. Cái rèm the mỏng, trắng ngà, sờ vào thấy lạnh như vải ướp sương. Anh bỗng nhớ hồi nhỏ, trên gác này chưa bao giờ có rèm. Ba anh ghét rèm, bảo nó che mất ánh sáng. Ai đã treo nó lên?

Đêm ấy, Lâm trải chiếu dưới nhà, nằm cạnh bàn thờ ba. Anh không dám ngủ trên gác. Anh tự nhủ đó là vì đau lưng sau chuyến xe dài, chứ không phải vì sợ. Ngoài kia, sông vỗ ì ầm vào bờ, con nước lớn nghe như tiếng ai thở dài. Muỗi vo ve. Anh lăn qua lộn lại, đầu óc ong ong nhớ lại những việc phải làm ngày mai: lên xã làm giấy khai tử, gọi thợ đo đạc, liên hệ người mua.

Rồi anh ngủ thiếp đi lúc nào không hay.

Trong giấc ngủ chập chờn, anh nghe tiếng hát. Một giọng nữ, rất khẽ, ngân nga sau vách. Không có lời, chỉ là những nốt ru hời hợt, như người ta dỗ trẻ con ngủ, nhưng dỗ ai thì không rõ. Giọng hát ấy lẫn với tiếng nước chảy rì rào, mỗi lúc một gần, rồi như ở ngay trong phòng, ngay sau gáy anh.

Lâm choàng tỉnh. Mồ hôi lạnh ướt đẫm lưng áo. Anh ngồi dậy, mắt dáo dác. Căn nhà im phăng phắc. Đồng hồ treo tường chỉ ba giờ sáng. Bàn thờ ba, ngọn đèn dầu nhỏ anh thắp lúc chiều vẫn cháy leo lét, hắt bóng di ảnh ba lên tường, nghiêng nghiêng.

Và anh thấy nó. Trên nền gạch bông, từ cầu thang kéo thẳng đến chỗ anh nằm, là một chuỗi dấu chân ướt. Những dấu chân nhỏ, dài, hằn rõ mười ngón, như ai đó vừa từ trên gác bước xuống, đi vòng qua bàn thờ, rồi dừng lại ngay cạnh chiếu anh nằm. Nước loang thành vệt tối, mùi bùn sông sộc lên nồng nặc.

Lâm bật dậy, đứng nép vào tường, tim đập đến nghẹn cổ. Anh đưa mắt nhìn quanh. Không một bóng người. Cửa chính vẫn đóng then. Cửa sổ anh đã đóng từ lúc chiều. Vậy những dấu chân kia từ đâu mà tới?

Anh cúi xuống, đưa tay chạm thử. Nước lạnh buốt, thật. Không phải vết mưa, không phải chuột làm đổ nước. Anh vội vàng chụp lấy chiếc điện thoại, định gọi ai đó, nhưng sóng yếu, chỉ có một vạch. Anh gõ tin nhắn cho Hạnh, cô thư ký xã mà anh quen qua giấy tờ tang lễ, nhưng rồi xóa đi. Biết nói gì? "Nhà tôi có ma"? Nghe điên rồ lắm.

Anh lục ba lô, lôi ra con dao gọt trái cây, nắm chặt trong tay. Rồi anh ngồi bệt xuống, lưng dựa vào cột nhà, mắt không rời cầu thang, cho đến khi trời sáng.

Khi ánh bình minh đầu tiên rọi qua khe liếp, Lâm mới dám đứng lên. Những dấu chân ướt đã khô, chỉ còn lại vệt mờ trên nền gạch. Anh đi một vòng kiểm tra. Trên gác, cửa sổ vẫn đóng. Rèm the vẫn rủ. Nhưng trên mặt bàn viết, có một thứ lạ: một chiếc lược gỗ nhỏ, cũ mèm, cài sẵn một cọng tóc dài, đen nhánh, ướt nước.

Lâm cầm chiếc lược lên. Anh nhận ra nó. Hồi nhỏ, trong đáy tủ đồ của ba, có một chiếc lược y hệt. Anh từng thấy ba ngồi ngắm nó rất lâu, rồi vội vàng cất đi khi thấy anh bước vào. Anh chưa bao giờ dám hỏi.

Bên dưới nhà, chiếc điện thoại anh bỏ quên trên chiếu bỗng rung lên. Anh chạy xuống. Là Hạnh gọi.

Giọng cô gái vang lên khô khốc, đầy vẻ công vụ: "Anh Lâm hả? Tôi gọi báo tin. Giấy tờ đất của anh có vấn đề. Trong sổ địa chính, căn nhà này đứng tên hai người. Một người là ba anh. Người kia… tôi tra mãi mới ra. Hình như là vợ của ba anh. Nhưng lạ lắm, không có giấy đăng ký kết hôn, không có ngày sinh, không có số chứng minh. Chỉ có một cái tên."

Lâm siết chặt chiếc lược trong tay. Anh hỏi, giọng khàn đặc: "Tên gì?"

Hạnh ngập ngừng một chút, như đang lật giở trang giấy. Rồi cô đọc, chậm rãi:

"Nguyễn Thị Bóng."